Imperium Ink\u00f3w s\u0142yn\u0119\u0142o nie tylko z konstruowania przepi\u0119knych budowli, kt\u00f3rych ruiny mo\u017cemy podziwia\u0107 po dzie\u0144 dzisiejszy, jak na przyk\u0142ad te\u00a0w Machu Picchu, czy w Choquequirao. Okazuje si\u0119, \u017ce Inkowie do perfekcji opanowali r\u00f3wnie\u017c wiele innych dziedzin \u017cycia, jak przyk\u0142adowo system pocztowy. Wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce nic nie mo\u017ce prze\u015bcign\u0105\u0107 samochod\u00f3w, czy lepiej samolot\u00f3w, ale nic bardziej mylnego. Okazuje si\u0119, \u017ce Inkowie w tempie dos\u0142ownie ekspresownym tranpsortowali wiadomo\u015bci w ramach swojego \u00a0imperium. A te przyzna\u0107 trzeba, by\u0142o w czasach \u015bwietno\u015bci Tawantinsuyu, niezwykle obszerne. Obejmowa\u0142o bowiem nie tylko terytorium dzisiejszego Peru, ale tak\u017ce terytorium Ekwadoru, cz\u0119\u015bci Boliwii, \u00a0Kolumbii, Chile oraz Argentyny.<\/p>\n
Na wspaniale funkcjonuj\u0105cy system pocztowy w Imperium Ink\u00f3w, sk\u0142ada\u0142y si\u0119 co najmniej dwa czynniki:<\/p>\n
- \n
- \u015awietnie stworzona przez Ink\u00f3w sie\u0107 dr\u00f3g, kt\u00f3ra po dzie\u0144 dzisiejszy pokrywa Peru i inne kraje, niegdy\u015b do Peru nale\u017c\u0105ce.<\/li>\n
- Najszybsi w kraju biegacze, zwani \u201echasquis\u201d albo \u201echaski\u201d \u2013 go\u0144cy, czy jak kto woli specjalni listonosze.<\/li>\n<\/ol>\n
\u015awietnie stworzona przez Ink\u00f3w sie\u0107 dr\u00f3g<\/h3>\n
System dr\u00f3g po cz\u0119\u015bci wybudowany, a po cz\u0119\u015bci rozbudowany przez Ink\u00f3w, to unikat na skal\u0119 \u015bwiatow\u0105. Czasem by\u0142y to bardzo w\u0105skie, strome schody, lub te\u017c \u015bcie\u017cki, na kt\u00f3rych zmie\u015bci\u0107 si\u0119 mog\u0142a zaledwie jedna osoba; czasem za\u015b szlaki rozleg\u0142e na kilka metr\u00f3w. Charakter poszczeg\u00f3lnych cz\u0119\u015bci inkaskiego systemu dr\u00f3g, zale\u017ca\u0142 od terenu, w kt\u00f3rym by\u0142 budowany oraz od wysoko\u015bci. Drogi w Imperium Ink\u00f3w\u00a0rozpo\u015bciera\u0142y si\u0119 bowiem od poziomu morza do prawie 6000 m n.p.m. Nie zawsze zatem mo\u017cliwe by\u0142o stworzenie czego\u015b szerokiego i rzecz jasna p\u0142askiego.<\/span><\/p>\n
![\"Podczas-wyprawy-do-Machu-Picchu\"](\"https:\/\/sylwiatravel.com\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/Podczas-wyprawy-do-Machu-Picchu.jpg\")
<\/a><\/p>\nIstotne jest tak\u017ce, \u017ce owa sie\u0107 dr\u00f3g pokrywa nie tylko terytorium dzisiejszego Peru, ale tak\u017ce cz\u0119\u015b\u0107 Ekwadoru, Chile, Argentyny, Boliwii i Kolumbii. Te bowiem kraje, przynajmniej po cz\u0119\u015bci, w okresie najwi\u0119kszej \u015bwietno\u015bci Imperium Ink\u00f3w, wchodzi\u0142y w sk\u0142ad Tawantinsuyu.<\/p>\n
Na wyj\u0105tkowy i unikalny charakter Inkaskich szlak\u00f3w (andyjski system dr\u00f3g Qhapaq \u00d1an) zwr\u00f3ci\u0142a uwag\u0119 Organizacja Narod\u00f3w Zjednoczonych do Spraw O\u015bwiaty, Nauki i Kultury UNECSO. W 2014 r. organizacja ta podj\u0119\u0142a decyzj\u0119 o wpsianiu najbardziej warto\u015bciowych fragment\u00f3w sieci owych dr\u00f3g na list\u0119 \u015bwiatowego dziedzictwa. W Peru znajduje si\u0119 w sumie 250 kilometr\u00f3w z 6000 km szlaku wpisnaego na list\u0119 UNESCO.\u00a0Og\u00f3lnie dla \u015bmia\u0142k\u00f3w, kt\u00f3rzy pragn\u0105 poczu\u0107 si\u0119 jak inkascy go\u0144cy, do pokonania jest co najmniej 40.000 kilometr\u00f3w owych \u015bcie\u017cek. Niekt\u00f3re fragemnty do przej\u015bcia i zobaczenia podczas licznych wypraw ogranizowanych m.in. w regionie Cusco, takich, jak przyk\u0142adowo: Inca Trail, Inka Jungle Tour, Choquequirao trek<\/a>, Lares trek, itp.<\/p>\n
Obecnie inkaskie drogi, to przede wszystkim atrakcja turystyczna oraz system komunikacji dla ludno\u015bci lokalnej. W\u00a0przesz\u0142o\u015bci za\u015b\u00a0g\u0142\u00f3wny i jedyny system s\u0142u\u017c\u0105cy\u00a0do transportu \u017cywno\u015bci, przemieszczania si\u0119 ludno\u015bci, armii, no i oczywi\u015bcie do przenoszenia wszelkiego rodzaju wiadomo\u015bci.\u00a0Ale aby owe wiadomo\u015bci na odleg\u0142o\u015b\u0107 przetransportowywa\u0107, potrzeba by\u0142o kogo\u015b, kto si\u0119 tym zajmie. I tu Inkowie tak\u017ce byli niezawodni. Zadbali bowiem o stworzenie specjalnego systemu go\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy przez owe \u015bcie\u017cki \u015bmigali niemal\u017ce z pr\u0119dko\u015bci\u0105 \u015bwiat\u0142a. A jak owych listonoszy pozyskiwali? Szczeg\u00f3\u0142y poni\u017cej.<\/p>\n
Najszybsi w kraju biegacze, zwani \u201echasquis\u201d albo \u201echaski\u201d<\/h3>\n
Termin chaskiq oznacza w Quechua “ten, kt\u00f3ry odbiera i daje”. Owa charakterystyka \u015bwietnie odpowiada dzisiejszemu listonoszowi. Og\u00f3lnie, nie wydaje mi si\u0119, by zdobycie zawodu listonosza by\u0142o aktualnie jako\u015b szczeg\u00f3lnie trudne. Nie wymaga si\u0119 te\u017c raczej w przypadku tego stanowiska kwalifikacji, kt\u00f3rym sprosta\u0107 mog\u0142yby jedynie jednostki. Co innego, je\u017celi chodzi o Imperium Ink\u00f3w. Okazuje si\u0119, \u017ce sprawa otrzymania miana inkaskiego chaskiego do prostych nie nale\u017ca\u0142a. Jedynie nieliczni, czyli najlepsi, mogli sobie na to niezwykle wyczerpuj\u0105ce, stanowisko zas\u0142u\u017cy\u0107. Nab\u00f3r do inkaskiego systemu pocztowego rozpoczyna\u0142 si\u0119 bardzo wcze\u015bnie. Selekcja owych biegaczy nast\u0119powa\u0142a na etapie, kiedy byli jeszcze dzie\u0107mi. Chodzi\u0142o o to, by wyszuka\u0107 tych najsilniejszych, najsprawniejszcyh, z predyspozycjami do znoszenia d\u0142ugodystansowego wysi\u0142ku. Jak si\u0119 nie trudno domy\u015ble\u0107 kariera czasquis nie trwa\u0142a zbyt d\u0142ugo. Bo ile mo\u017cna tak biega\u0107 i biega\u0107, w warunkach, kt\u00f3re zdecydowanie do prostych nie nale\u017ca\u0142y? Inkaska poczta sk\u0142ada\u0142a si\u0119 zatem z samych wysportowanych m\u0142odzie\u0144c\u00f3w.<\/p>\n
Ka\u017cdy taki sportowiec mia\u0142 do pokonania dziennie maksymalnie kilkana\u015bcie kilometr\u00f3w. Inaczej trudno by\u0142oby tu zachowa\u0107 szybko\u015b\u0107, a to dla Ink\u00f3w stanowi\u0142o spraw\u0119 priorytetow\u0105. Dzi\u0119ki systemowi, zgodnie z kt\u00f3rym chaski mia\u0142 do pokonania do\u015b\u0107 kr\u00f3tkie dystance, dziennie udawa\u0142o si\u0119 pokonywa\u0107 nawet do 250 – 320 km. To\u00a0sprytne rozwi\u0105zanie sprawia\u0142o, \u017ce wiadomo\u015bci z Cusco do Quito, kt\u00f3re oddalone s\u0105 od siebie o oko\u0142o 1250 km, przesy\u0142ano zaledwie w oko\u0142o 5 dni.<\/p>\n
Ale gdzie w tym wszystkim podobie\u0144stwo do sportowej sztafety? A no chodzi o to, \u017ce w ci\u0105gu dnia jeden chaski przekazywa\u0142 drugiemu, co prawda nie dos\u0142own\u0105 pa\u0142eczk\u0119, ale co\u015b na jej podobie\u0144stwo. Musia\u0142 bowiem dostarczy\u0107 kolejnemu chaskiemu wiadomo\u015b\u0107, lub konkretny produkt. Ten kolejny za\u015b chaski, z ow\u0105 \u201epa\u0142eczk\u0105\u201d, bieg\u0142 przez co najmniej kilkana\u015bcie kilometr\u00f3w do punktu, w kt\u00f3rym czeka\u0142 na niego kolejny goniec, i tak dalej i tak dalej. Tak jak w sztafecie sportowej, tak i w poczcie inkaskiej, chodzi\u0142o o dotarcie do mety \u2013 tyle, \u017ce w przypadku Ink\u00f3w, owa meta znajdowa\u0142a si\u0119 rzecz jasna u odbiorcy wiadomo\u015bci lub towaru.<\/p>\n
Poznawszy rol\u0119 i charakter inkaskich listonoszy, p<\/span>or\u00f3wnanie mnie na andyskich szlakach do chaskiego, uzna\u0142am za wspania\u0142y komplement, no i nie lada pow\u00f3d do dumy :-).<\/p>\n
VIDEO<\/h4>\n